Oud Egypte (Faraonisch Tijdperk)
3100 v.Chr. – 332 v.Chr.Het Tijdperk van de God-Koningen
De faraonische periode definieert de basis van de Egyptische beschaving. Het omspant 30 dynastieën, van de eenwording van Boven- en Beneden-Egypte door Narmer tot de verovering door Alexander de Grote. Dit tijdperk zag de ontwikkeling van het schrift (hiërogliefen), de bouw van de Piramides van Gizeh en de Karnak-tempel, en de uitbreiding van het Egyptische rijk naar de Levant en Nubië.
| Heerser / Dynastie | Periode | Belangrijkste Prestaties & Gebeurtenissen | Details |
|---|---|---|---|
| 🔹 1e Dynastie (Vroeg-dynastieke Periode) | |||
| Narmer (Menes) | c. 3100 v.Chr. | Verenigde Boven- & Beneden-Egypte; Het Narmer-palet. | Lees Meer |
| Hor-Aha | 1e Dynastie | Stichtte de hoofdstad Memphis; vestigde de Neith-tempel. | Lees Meer |
| Djer | 1e Dynastie | Leidde expedities naar de Sinaï; graf later geassocieerd met Osiris. | Lees Meer |
| Djet | 1e Dynastie | Bekend om de prachtige stèle uit Abydos. | Lees Meer |
| Den | 1e Dynastie | Eerste die de titel "Koning van Boven- en Beneden-Egypte" gebruikte. | Lees Meer |
| Anedjib | 1e Dynastie | Hervormde de administratie; introduceerde nieuwe koninklijke titels. | Lees Meer |
| Semerkhet | 1e Dynastie | Mogelijke usurpator; wiste de naam van Anedjib. | Lees Meer |
| Qa'a | 1e Dynastie | Laatste koning van de 1e Dynastie; groot graf in Abydos. | Lees Meer |
| 🔹 2e Dynastie | |||
| Hotepsekhemwy | 2e Dynastie | "De twee machten zijn in vrede"; beëindigde dynastieke strijd. | Lees Meer |
| Raneb (Nebra) | 2e Dynastie | Eerste koning die de zonnegod Ra in zijn naam opnam. | Lees Meer |
| Nynetjer | 2e Dynastie | Regeerde ~47 jaar; verdeelde de administratie officieel. | Lees Meer |
| Peribsen | 2e Dynastie | Prefereerde Seth boven Horus, wat wijst op religieus conflict. | Lees Meer |
| Khasekhemwy | 2e Dynastie | Herenigde Egypte na burgeroorlog; massieve lemen structuren. | Lees Meer |
| 🔹 3e Dynastie (Begin Oude Rijk) | |||
| Djoser | 3e Dynastie | Liet de Trappiramide bouwen (eerste stenen monument) door Imhotep. | Lees Meer |
| Sekhemkhet | 3e Dynastie | Zijn onvoltooide "Begraven Piramide" bevatte gouden sieraden. | Lees Meer |
| Huni | 3e Dynastie | Breidde de Egyptische grenzen uit naar het zuiden tot Elephantine. | Lees Meer |
| 🔹 4e Dynastie (De Piramidebouwers) | |||
| Sneferu | 4e Dynastie | Grootste bouwer; bouwde de Meidum, Knikpiramide en Rode Piramide. | Lees Meer |
| Choefoe (Cheops) | 4e Dynastie | Bouwer van de Grote Piramide van Gizeh (Zeven Wereldwonderen). | Lees Meer |
| Djedefre | 4e Dynastie | Eerste "Zoon van Ra"; bouwde piramide in Abu Rawash. | Lees Meer |
| Chefren | 4e Dynastie | Bouwde de Tweede Piramide en de Grote Sfinx. | Lees Meer |
| Menkaure | 4e Dynastie | Bouwde de Derde Piramide in Gizeh; beroemde triadestanden. | Lees Meer |
| Shepseskaf | 4e Dynastie | Bouwde de Mastaba Faraoun, brak met de piramidetraditie. | Lees Meer |
| 🔹 5e Dynastie (De Zonnekoningen) | |||
| Userkaf | 5e Dynastie | Bouwde de eerste Zonnetempel in Abusir. | Lees Meer |
| Sahure | 5e Dynastie | Richtte de koninklijke marine op; handelsexpeditie naar Poent. | Lees Meer |
| Unas | 5e Dynastie | Eerste die de "Piramideteksten" in zijn graf liet graveren. | Lees Meer |
| 🔹 6e Dynastie | |||
| Teti | 6e Dynastie | Stichtte de dynastie; vermoord door lijfwachten. | Lees Meer |
| Pepi I | 6e Dynastie | Breidde militaire invloed uit naar Nubië en de Sinaï. | Lees Meer |
| Pepi II | 6e Dynastie | Langste regeerperiode in de geschiedenis (90+ jaar); verval van het Oude Rijk. | Lees Meer |
| Nitocris (Nitiqret) | 6e Dynastie | Semi-legendarische eerste vrouwelijke Farao. | Lees Meer |
| 🔹 11e & 12e Dynastie (Middenrijk) | |||
| Mentuhotep II | 11e Dynastie | Herenigde Egypte en beëindigde de 1e Tussenperiode. | Lees Meer |
| Amenemhat I | 12e Dynastie | Stichtte de 12e Dynastie; verplaatste hoofdstad naar Itjtawy. | Lees Meer |
| Senusret I | 12e Dynastie | Productief bouwer (Witte Kapel); literatuur bloeide op. | Lees Meer |
| Senusret III | 12e Dynastie | Krijger-koning; massieve forten in Nubië; administratieve hervorming. | Lees Meer |
| Amenemhat III | 12e Dynastie | Economisch hoogtepunt; bouwde het Labyrint en werken in Faiyum. | Lees Meer |
| Sobekneferu | 12e Dynastie | Eerste archeologisch bevestigde vrouwelijke Koning. | Lees Meer |
| 🔹 18e Dynastie (Het Nieuwe Rijk) | |||
| Ahmose I | 18e Dynastie | Verdreef de Hyksos; Stichtte het Nieuwe Rijk. | Lees Meer |
| Thutmose I | 18e Dynastie | Breidde het rijk uit tot de Eufraat; eerste graf in Vallei der Koningen. | Lees Meer |
| Hatsjepsoet | 18e Dynastie | De Grote Vrouwelijke Farao; Poent Expeditie; Deir el-Bahari. | Lees Meer |
| Thutmose III | 18e Dynastie | De "Napoleon van Egypte"; won de Slag bij Megiddo. | Lees Meer |
| Amenhotep III | 18e Dynastie | "De Magnifieke"; hoogtepunt van rijkdom en artistieke glorie. | Lees Meer |
| Achnaton | 18e Dynastie | Religieuze revolutie (Atonisme); stichtte Amarna. | Lees Meer |
| Toetanchamon | 18e Dynastie | Herstelde oude goden; beroemde ontdekking van intact graf. | Lees Meer |
| Horemheb | 18e Dynastie | Generaal die orde en wetten herstelde na Amarna-periode. | Lees Meer |
| 🔹 19e & 20e Dynastie (Ramessiden Periode) | |||
| Seti I | 19e Dynastie | Herstelde het prestige van het rijk; Hypostyle Hal in Karnak. | Lees Meer |
| Ramses II | 19e Dynastie | "De Grote"; regeerde 66 jaar; Abu Simbel; Slag bij Kadesh. | Lees Meer |
| Merneptah | 19e Dynastie | Versloeg de Zeevolkeren; richtte de Israël Stèle op. | Lees Meer |
| Ramses III | 20e Dynastie | Laatste grote Farao; verdedigde Egypte tegen invasie Zeevolkeren. | Lees Meer |
| 🔹 Late Tijd (Dynastieën 26-30) | |||
| Psamtik I | 26e Dynastie | Verdreef Assyriërs; Saïtische Renaissance van kunst. | Lees Meer |
| Nectanebo II | 30e Dynastie | Laatste inheemse Egyptische Farao voor Perzische/Griekse verovering. | Lees Meer |
Grieks-Romeinse Periode
332 v.Chr. – 395 n.Chr.De Fusie van Werelden
Na de verovering door Alexander de Grote werd Egypte een Hellenistisch koninkrijk onder de Ptolemaeën. Alexandrië werd het intellectuele centrum van de wereld, met de Grote Bibliotheek en de Vuurtoren. Het tijdperk vermengde Egyptische religie met Grieks bestuur. Dit werd gevolgd door Romeinse heerschappij na de dood van Cleopatra, waarbij Egypte diende als de "Graanschuur van Rome" maar ook een bakermat werd voor het vroege christendom.
| Heerser | Regering / Rol | Impact & Nalatenschap | Details |
|---|---|---|---|
| 🔹 Ptolemaeïsche Dynastie | |||
| Alexander de Grote | 332 – 323 v.Chr. | Stichtte Alexandrië; respecteerde Egyptische goden in Siwa. | Lees Meer |
| Ptolemaeus I Soter | 305 – 282 v.Chr. | Stichter van Ptolemaeïsche Dynastie en de Bibliotheek van Alexandrië. | Lees Meer |
| Ptolemaeus II Philadelphus | 284 – 246 v.Chr. | Gouden eeuw van wetenschap; gaf opdracht tot de Septuagint. | Lees Meer |
| Ptolemaeus V Epiphanes | 204 – 180 v.Chr. | Vaardigde het decreet van de Steen van Rosetta uit. | Lees Meer |
| Cleopatra VII | 51 – 30 v.Chr. | De laatste actieve Farao; verbonden met Caesar en Antonius. | Lees Meer |
| 🔹 Romeinse Keizers in Egypte | |||
| Augustus (Octavianus) | 30 v.Chr. – 14 n.Chr. | Annexerde Egypte als persoonlijk eigendom van de Keizer. | Lees Meer |
| Trajanus | 98 – 117 n.Chr. | Heropende het oude kanaal (Kanaal van Trajanus). | Lees Meer |
| Hadrianus | 117 – 138 n.Chr. | Bezocht Egypte; stichtte Antinoöpolis; bewonderaar van Egyptische cultuur. | Lees Meer |
| Diocletianus | 284 – 305 n.Chr. | Het "Tijdperk van de Martelaren"; zware christenvervolging. | Lees Meer |
| Constantijn de Grote | 306 – 337 n.Chr. | Legaliseerde het christendom, veranderde het religieuze landschap. | Lees Meer |
Byzantijns Egypte (Koptisch Tijdperk)
395 n.Chr. – 641 n.Chr.Het Tijdperk van Geloof
Na de splitsing van het Romeinse Rijk werd Egypte deel van het Oost-Byzantijnse Rijk. Deze periode wordt gekenmerkt door de opkomst van de Koptische Kerk, de geboorte van het woestijnkloosterleven door St. Antonius en theologische conflicten (Concilie van Chalcedon) die leidden tot de afscheiding van de Egyptische Kerk.
| Figuur / Keizer | Rol / Regering | Historische Betekenis | Details |
|---|---|---|---|
| Theodosius I | 379 – 395 n.Chr. | Maakte het christendom staatsreligie; sloot oude tempels. | Lees Meer |
| St. Marcus de Apostel | 1e Paus | Stichter van de Koptisch-orthodoxe Kerk in Alexandrië. | Lees Meer |
| St. Athanasius | 20e Paus | Verdediger van de Orthodoxie; auteur van de Geloofsbelijdenis van Nicea. | Lees Meer |
| Cyrillus van Alexandrië | 24e Paus | Prominent theoloog; zat het Concilie van Efeze voor. | Lees Meer |
| Justinianus I | 527 – 565 n.Chr. | Bouwde het Sint-Catharinaklooster in de Sinaï. | Lees Meer |
| Heraclius | 610 – 641 n.Chr. | Laatste Byzantijnse Keizer voor de Arabische verovering. | Lees Meer |
Islamitisch Tijdperk (Kaliefen & Sultans)
641 n.Chr. – 1517 n.Chr.De Stad van Duizend Minaretten
Met de verovering door Amr ibn al-Aas werd Egypte een centrale macht in de islamitische wereld. Van de Tuluniden die autonomie verklaarden, tot de Fatimiden die Caïro bouwden, en de Mamlukken die de regio verdedigden tegen Mongolen en Kruisvaarders, dit tijdperk schonk Egypte zijn architecturale juwelen en islamitisch erfgoed.
| Heerser / Dynastie | Regering / Rol | Belangrijkste Prestaties | Details |
|---|---|---|---|
| 🟩 Rashidun & Omajjaden Gouverneurs | |||
| Amr ibn al-Aas | Gouverneur | Veroverde Egypte; Stichtte Fustat en de eerste moskee. | Lees Meer |
| Abd al-Aziz ibn Marwan | Gouverneur | Regeerde 20 jaar; ontwikkelde Helwan. | Lees Meer |
| 🟨 Tuluniden & Ikhshididen | |||
| Ahmad ibn Tulun | Emir | Stichter van de Tulunidische staat; bouwde de beroemde spiraalminaret. | Lees Meer |
| Kafur al-Ikhshidi | Emir | Machtig heerser en beschermheer van de kunsten. | Lees Meer |
| 🟥 Fatimidisch Kalifaat | |||
| Al-Muizz li-Din Allah | Kalief | Veroverde Egypte; Stichtte Caïro en de Al-Azhar Universiteit. | Lees Meer |
| Al-Hakim bi-Amr Allah | Kalief | De controversiële "Gekke Kalief"; bouwde de Al-Hakim Moskee. | Lees Meer |
| 🟪 Ayyubiden Dynastie | |||
| Salah al-Din (Saladin) | Sultan | Bevrijdde Jeruzalem; bouwde de Citadel van Caïro. | Lees Meer |
| Al-Kamil | Sultan | Versloeg de Vijfde Kruistocht. | Lees Meer |
| 🟫 Mamluk Sultanate | |||
| Shajar al-Durr | Sultana | Eerste vrouwelijke moslimheerser van Egypte. | Lees Meer |
| Baibars (Al-Zahir) | Sultan | Versloeg Mongolen en Kruisvaarders; echte stichter van Mamluk staat. | Lees Meer |
| Qalawun | Sultan | Bouwde het beroemde ziekenhuiscomplex in Caïro. | Lees Meer |
| Al-Nasir Muhammad | Sultan | Regeerde 3 keer; hoogtepunt van Mamlukse beschaving en architectuur. | Lees Meer |
| Qaitbay | Sultan | Groot bouwer; Citadel van Qaitbay in Alexandrië. | Lees Meer |
Modern Egypte (Muhammad Ali Dynastie)
1805 n.Chr. – 1952 n.Chr.De Geboorte van Moderniteit
Muhammad Ali Pasja wordt beschouwd als de grondlegger van modern Egypte. Hij vestigde een dynastie die het leger, de landbouw en het onderwijs van het land transformeerde. Dit tijdperk zag het graven van het Suezkanaal, de modernisering van Caïro ("Parijs van de Nijl") en de strijd tegen het Britse kolonialisme, culminerend in de Revolutie van 1919.
| Heerser / Titel | Periode | Belangrijkste Gebeurtenissen | Details |
|---|---|---|---|
| Muhammad Ali Pasja | 1805 – 1848 | Moderniseerde het leger; bloedbad van de Citadel. | Lees Meer |
| Ibrahim Pasja | 1848 | Groot generaal; veroverde Syrië en delen van Arabië. | Lees Meer |
| Khedive Ismail | 1863 – 1879 | Opende het Suezkanaal; bouwde modern centrum Caïro. | Lees Meer |
| Khedive Abbas Helmi II | 1892 – 1914 | Patriot die zich verzette tegen Britse overheersing; afgezet. | Lees Meer |
| Sultan Hussein Kamel | 1914 – 1917 | Eerste met de titel Sultan sinds de Mamlukken. | Lees Meer |
| Koning Fuad I | 1917 – 1936 | Revolutie van 1919; Onafhankelijkheid van Egypte (1922). | Lees Meer |
| Koning Faroek I | 1936 – 1952 | Laatste regerende monarch; Oorlog van 1948; Revolutie van 1952. | Lees Meer |
Hedendaags Egypte (De Republiek)
1952 n.Chr. – HedenHet Tijdperk van de Republiek
Na de Revolutie van 1952 door de Vrije Officieren schafte Egypte de monarchie af en riep de Republiek uit. Dit tijdperk heeft gezien hoe Egypte zijn leiderschap in de Arabische wereld deed gelden, het Suezkanaal terugwon, vocht voor bevrijding in de Sinaï en streefde naar vrede en ontwikkeling.
| President | Termijn | Nalatenschap & Gebeurtenissen | Details |
|---|---|---|---|
| Muhammad Naguib | 1953 – 1954 | Eerste President van de Republiek. | Lees Meer |
| Gamal Abdel Nasser | 1954 – 1970 | Nationaliseerde Suezkanaal; Hoge Dam; Pan-Arabisch leider. | Lees Meer |
| Anwar El-Sadat | 1970 – 1981 | Held van de Oversteek (Oorlog van 1973); Vredesverdrag. | Lees Meer |
| Hosni Moebarak | 1981 – 2011 | Herstelde Taba; infrastructuurontwikkeling; Jan 25 Revolutie. | Lees Meer |
| Veldmaarschalk Tantawi | 2011 – 2012 | Hoofd van SCAF; beheerde overgangsperiode. | Lees Meer |
| Adly Mansour | 2013 – 2014 | Interim-president; stelde de routekaart op. | Lees Meer |
| Abdel Fattah El-Sisi | 2014 – Heden | Grondlegger van de Nieuwe Republiek; Nieuwe Hoofdstad; Megaprojecten. | Lees Meer |